Prawo znaków towarowych

Prawo znaków towarowych stanowi (obok prawa patentowego i prawa wzorów przemysłowych i oznaczeń geograficznych) jeden z głównych działów prawa własności przemysłowej. Normy tej gałęzi prawa regulują przede wszystkim istotę prawa do znaku towarowego, procedurę udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oraz zasady korzystania ze znaku towarowego.

I. Znak towarowy

Zgodnie z definicją zawartą w ustawie prawo własności przemysłowej,  znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które można przedstawić w sposób graficzny, jeżeli oznaczenie takie nadaje się do odróżnienia towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa. Konieczność pełnienia przez znak towarowy funkcji odróżniającej determinuje to, że za znak towarowy może zostać uznane wyłącznie takie oznaczenie, które spełnia następujące cechy: jest zmysłowo postrzegalne, jednolite (co oznacza, że oznaczenie musi być możliwe do objęcia za pomocą jednego aktu poznawczego, a zatem powinno być spójne i skrótowe), samodzielne względem towaru/usługi, które oznacza (znakiem nie może być zatem np. sam towar). Wreszcie, przynajmniej na gruncie obecnego stanu prawnego, oznaczenie musi dać się przedstawić w sposób graficzny.

Warto jednakże nadmienić, że obecnie trwają prace legislacyjne w ramach organów Unii Europejskiej, które zmierzają do rezygnacji z wymogu przedstawienia znaku w sposób graficzny. Wymóg ten ma zostać zastąpiony wymogiem zdatności oznaczenia do przedstawienia go w rejestrze w sposób umożliwiający właściwym organom i publiczności precyzyjne określenie przedmiotu ochrony przyznanej uprawnionemu. Takie brzmienie przepisu sprawia, że przesłanka „przedstawialności” może być spełniona w dowolny, również "nie-graficzny" sposób.

Znakiem towarowym, w może być w szczególności wyraz, rysunek, ornament, kompozycja kolorystyczna, forma przestrzenna, w tym forma towaru lub opakowania. W obrocie pojawiają się również coraz częściej tzw. niestandardowe znaki towarowe takie jak znaki dźwiękowe czy zapachowe, które w przypadku rezygnacji z wymogu graficznej przedstawialności, będą najpewniej coraz częściej rejestrowane.

Prawo ochronne na znak towarowy udzielane jest przez Urząd Patentowy RP na wniosek uprawnionego. Ważne jest, aby każdy, kto zamierza zgłosić dane oznaczenie w celu uzyskania ochrony był świadomy tego, że zgłaszane oznaczenie podlega z urzędu badaniu przez Urząd Patentowy pod kątem występowania ewentualnych przeszkód bezwzględnych lub względnych do udzielenia prawa ochronnego. Motywem ustanowienia bezwzględnych przeszkód rejestracji jest ochrona interesu o charakterze ogólnym (publicznym), wyrażającym się w dążeniu do rejestracji takich oznaczeń, które mogą w sposób należyty spełniać funkcję znaku towarowego, nie ograniczając nadmiernie swobody pozostałych podmiotów działających w obrocie. Z kolei w przypadku względnych przeszkód odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy chodzi o taką sytuację „gdy skutkiem używania zgłoszonego znaku towarowego byłaby ingerencja w zakres wcześniejszego prawa podmiotowego innej osoby.

Kancelaria Prawna MHS świadczy kompleksowe usługi doradztwa prawnego z zakresu prawa znaków towarowych. Zespół MHS oraz współpracujący adwokaci i radcowie prawni udzielają porad prawnych w zakresie zdolności danego oznaczenia do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy, pomagają w przygotowaniu zgłoszeń oznaczeń do Urzędu Patentowego oraz sporządzają opinie prawne we wszelkich sporach sądowych dotyczących prawa ochronnego na znak towarowy.

II. Eksploatacja prawa ochronnego na znak towarowy

Poprzez uzyskanie prawa ochronnego na znak towarowy nabywa się prawo wyłącznego używania znaku w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej. Jeśli chodzi o czas trwania prawa ochronnego, to wynosi on 10 lat od daty zgłoszenia znaku towarowego w Urzędzie Patentowym. Należy jednocześnie zaznaczyć, że prawo ochronne na znak towarowy może zostać, na wniosek uprawnionego, przedłużone dla wszystkich lub części towarów, na kolejne okresy dziesięcioletnie.

Prawo ochronne na znak towarowy jest prawem podmiotowym bezwzględnym (skutecznym wobec wszystkich osób trzecich) co oznacza, że uprawniony może zakazać podmiotom trzecim wkraczania w przysługującą mu sferę monopolu prawnego. Należy podkreślić, że zgodnie z tzw. zasadą specjalizacji uprawnienie do znaku towarowego dotyczy wyłącznie towarów lub usług, które zostały wskazane przez uprawnionego w rejestrze znaków towarowych, stąd też niezwykle istotnym jest prawidłowe określenie klasy towarów przez uprawnionego. Kancelaria Prawna MHS świadczy kompleksowe doradztwo prawne w tym zakresie i udziela wyczerpujących porad prawnych, tak aby najpełniej chronić interesy naszych Klientów.

Używanie znaku towarowego polega w szczególności na: 1) umieszczaniu tego znaku na towarach objętych prawem ochronnym lub ich opakowaniach, oferowaniu i wprowadzaniu tych towarów do obrotu, ich imporcie lub eksporcie oraz składowaniu w celu oferowania i wprowadzania do obrotu, a także oferowaniu lub świadczeniu usług pod tym znakiem; 2) umieszczaniu znaku na dokumentach związanych z wprowadzaniem towarów do obrotu lub związanych ze świadczeniem usług; 3) posługiwaniu się nim w celu reklamy. Trzeba jednakże podkreślić, że prawo ochronne na znak towarowy podlega tzw. instytucji wyczerpania. Mianowicie, wyczerpanie polega na tym, że pierwsza czynność przeniesienia władztwa nad oznakowanym towarem, dokonana przez uprawnionego lub przez osobę przez niego upoważnioną, z mocy prawa wygaśnięcie uprawnień wyłącznych do znaku towarowego.

Prawo ochronne na znak towarowy jest zbywalne i podlega dziedziczeniu. Umowa o przeniesienia prawa ochronnego wymaga zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności. Uprawniony z prawa ochronnego na znak towarowy może również udzielić osobie trzeciej upoważnienia do używania znaku poprzez zawarcie z nią umowy licencyjnej.

Trzeba zauważyć, iż z naruszeniem prawa ochronnego na znak towarowy mamy do czynienia gdy (bezprawnie) ma miejsce używanie w obrocie gospodarczym znaku identycznego do zarejestrowanego znaku towarowego w odniesieniu do identycznych towarów; znaku identycznego lub podobnego do zarejestrowanego znaku towarowego w odniesieniu do towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem towarowym zarejestrowanym; znaku identycznego lub podobnego do renomowanego znaku towarowego, zarejestrowanego w odniesieniu do jakichkolwiek towarów, jeżeli takie używanie może przynieść używającemu nienależną korzyść lub być szkodliwe dla odróżniającego charakteru bądź renomy znaku wcześniejszego.

W przypadku gdy prawo ochronne na znak towarowy zostanie naruszone, uprawniony może domagać się zaniechania naruszania, wydania bezpodstawnie uzyskanych korzyści, a w razie zawinionego naruszenia również naprawienia wyrządzonej szkody.

Zespół Kancelarii Prawnej MHS oferuje Klientom obsługę prawną z zakresu eksploatacji znaku towarowego. Prawnicy MHS oraz współpracujący adwokaci i radcowie prawni, w związku ze świadczonymi usługami doradztwa prawnego, posiadają bogate doświadczenie w zakresie dochodzenia roszczeń wynikających z naruszenia prawa ochronnego do znaku towarowego. Ponadto, Kancelaria prawna MHS sporządza opinie prawne dotyczące możliwości, warunków i zakresu eksploatacji towarów oznaczonych cudzym znakiem towarowym.